Kierunki działań oraz warunki brzegowe
obowiązujące
realizatorów programu „Aktywny samorząd”
w 2026 roku
Moduły, obszary i zadania programu, które będą realizowane w 2026 roku:
1) Moduł I – likwidacja barier utrudniających aktywizację społeczną i zawodową, w tym:
Obszar A – likwidacja bariery transportowej:
- Zadanie 1 – pomoc w zakupie i montażu oprzyrządowania samochodu, adresowana do osób z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia) lub osób ze znacznym albo umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, z dysfunkcją narządu ruchu,
- Zadanie 2 – pomoc w uzyskaniu prawa jazdy, adresowana do osób ze znacznym albo umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, z dysfunkcją narządu ruchu,
- Zadanie 3 – pomoc w uzyskaniu prawa jazdy, adresowana do osób ze znacznym albo umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, z dysfunkcją narządu słuchu, w stopniu wymagającym korzystania z usług tłumacza języka migowego,
- Zadanie 4 – pomoc w zakupie i montażu oprzyrządowania samochodu, adresowana do osób ze znacznym albo umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, z dysfunkcją narządu słuchu,
DOFINANSOWANIE
Zadanie 1 – 73.500 zł,
Zadanie 2 lub 3 – 6.322 zł, w tym:
• dla kosztów kursu i egzaminów kategorii B – 3.200 zł,
• dla kosztów kursu i egzaminów pozostałych kategorii – 4.820 zł,
• dla pozostałych kosztów uzyskania prawa jazdy w przypadku kursu poza miejscowością zamieszkania wnioskodawcy (koszty związane z zakwaterowaniem, wyżywieniem i dojazdem w okresie trwania kursu) – 924 zł,
• dla kosztów usług tłumacza migowego – 578 zł,
Zadanie 4 – 4.620 zł.
Obszar B – likwidacja barier w dostępie do uczestniczenia w społeczeństwie informacyjnym:
- Zadanie 1 – pomoc w zakupie sprzętu elektronicznego lub jego elementów oraz oprogramowania, adresowana do osób z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia) lub do osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności, z dysfunkcją narządu wzroku lub obu kończyn górnych,
- Zadanie 2 – dofinansowanie szkoleń w zakresie obsługi nabytego w ramach programu sprzętu elektronicznego i oprogramowania,
- Zadanie 3 – pomoc w zakupie sprzętu elektronicznego lub jego elementów oraz oprogramowania, adresowana do osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, z dysfunkcją narządu wzroku,
- Zadanie 4 – pomoc w zakupie sprzętu elektronicznego lub jego elementów oraz oprogramowania, adresowana do osób z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia) lub osób ze znacznym albo umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, z dysfunkcją narządu słuchu i trudnościami w komunikowaniu się za pomocą mowy,
- Zadanie 5 – pomoc w utrzymaniu sprawności technicznej posiadanego sprzętu elektronicznego, adresowana do osób z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia) lub osób ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
DOFINANSOWANIE
Zadanie 1:
• dla osoby niewidomej – 10.500 zł oraz 17.325 zł na urządzenia brajlowskie (łącznie 27.825 zł),
• dla pozostałych adresatów w zadaniu – 10.500 zł,
Zadanie 2:
• dla osoby głuchoniewidomej – 4.620 zł,
• dla osoby z dysfunkcją narządu słuchu – 3.465 zł,
• dla pozostałych adresatów obszaru – 2.310 zł,
z możliwością zwiększenia kwoty dofinansowania w indywidualnych przypadkach, maksymalnie o 100%, wyłącznie w przypadku, gdy poziom dysfunkcji narządu wzroku lub słuchu wymaga zwiększenia liczby godzin szkolenia,
Zadanie 3 – 10.500 zł,
Zadanie 4 – 6.300 zł,
Zadanie 5 – 1.733 zł;
Obszar C – likwidacja barier w poruszaniu się:
- Zadanie 1 – pomoc w zakupie wózka inwalidzkiego o napędzie elektrycznym adresowana do osób z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia) lub osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności i dysfunkcją uniemożliwiającą samodzielne poruszanie się za pomocą wózka inwalidzkiego o napędzie ręcznym,
- Zadanie 2 – pomoc w utrzymaniu sprawności technicznej posiadanego skutera lub wózka inwalidzkiego o napędzie elektrycznym, adresowana do osób z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia) lub osób ze znacznym albo umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
- Zadanie 3 – pomoc w zakupie protezy kończyny, w której zastosowano nowoczesne rozwiązania techniczne, tj. protezy co najmniej na III poziomie jakości, adresowana do osób ze stopniem niepełnosprawności,
- Zadanie 4 – pomoc w utrzymaniu sprawności technicznej posiadanej protezy kończyny, w której zastosowano nowoczesne rozwiązania techniczne, (co najmniej na III poziomie jakości), adresowana do osób ze stopniem niepełnosprawności,
- Zadanie 5 – pomoc w zakupie skutera inwalidzkiego o napędzie elektrycznym lub oprzyrządowania elektrycznego do wózka ręcznego, adresowana do osób z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia) lub osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności, z dysfunkcją narządu ruchu powodującą problemy w samodzielnym przemieszczaniu się i posiadających zgodę lekarza specjalisty na użytkowanie przedmiotu dofinansowania,
- Zadanie 6 – pomoc w zakupie manualnego wózka multipozycyjnego lub jego niezbędnego wyposażenia, adresowana do osób:
– ze stopniem niepełnosprawności lub z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia),
– z niepełnosprawnością sprzężoną, tj. co najmniej dwoma przyczynami wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności lub orzeczenia, o niepełnosprawności,
– z koniecznością stałego korzystania z ręcznego wózka inwalidzkiego dopasowanego do potrzeb wynikających z ograniczeń w pozycji siedzącej, co powoduje konieczność korzystania z manualnego wózka multipozycyjnego,
– w wieku od rozpoczęcia edukacji przedszkolno-szkolnej do 18 roku życia lub w wieku aktywności zawodowej,
– których wniosek uzyska pozytywną opinię eksperta PFRON co do funkcjonalnego dostosowania wózka do indywidualnych potrzeb i aktywności jego użytkownika,
DOFINANSOWANIE
Zadanie 1 – 18.480 zł, z możliwością zwiększenia kwoty dofinansowania do kwoty rekomendowanej przez eksperta PFRON, jednak nie więcej niż 28.875 zł,
Zadanie 2 – 4.043 zł, z czego na zakup jednego akumulatora – nie więcej niż 1.155 zł,
Zadanie 3 dla protezy na III poziomie jakości, przy amputacji:
• w zakresie ręki – 13.200 zł,
• przedramienia – 28.600 zł,
• ramienia lub wyłuszczeniu w stawie barkowym – 33.000 zł,
• na poziomie stopy lub podudzia – 19.800 zł,
• na wysokości uda (także przez staw kolanowy) – 27.500 zł,
• uda lub wyłuszczeniu w stawie biodrowym – 33.000 zł, z możliwością zwiększenia w wyjątkowych przypadkach kwoty dofinansowania przez realizatora programu do kwoty rekomendowanej przez eksperta PFRON i wyłącznie wtedy, gdy celowość zwiększenia jakości protezy do poziomu IV (dla zdolności do pracy wnioskodawcy), zostanie zarekomendowana przez eksperta PFRON, jednak nie więcej niż do trzykrotności kwot wskazanych powyżej,
Zadanie 4 – do 30% kwot, o których mowa w literze c), tj. w przypadku amputacji:
• w zakresie ręki – 3.960 zł,
• przedramienia – 8.580 zł,
• ramienia lub wyłuszczeniu w stawie barkowym – 9.900 zł,
• na poziomie stopy lub podudzia – 5.940 zł,
• na wysokości uda (także przez staw kolanowy) – 8.250 zł,
• uda lub wyłuszczeniu w stawie biodrowym – 9.900 zł,
Zadanie 1, 3 lub 4 dla refundacji kosztów dojazdu beneficjenta programu na spotkanie z ekspertem PFRON lub kosztów dojazdu eksperta PFRON na spotkanie z beneficjentem programu – w zależności od poniesionych kosztów, nie więcej niż 231 zł,
Zadanie 5 – 8.663 zł,
Zadanie 6 – łącznie 22.000 zł, w tym na zakup:
• manualnego wózka multipozycyjnego – 10.000 zł,
• wyposażenia manualnego wózka multipozycyjnego – 12.000 zł, przy czym, jeśli osoba z niepełnosprawnością w teście TCT uzyskała:
• 0–25 punktów – dofinansowanie może wynosić do 100% maksymalnej kwoty dofinansowania,
• 26–50 punktów – dofinansowanie może wynosić do 80% maksymalnej kwoty dofinansowania,
• 51–75 punktów – dofinansowanie może wynosić do 60% maksymalnej kwoty dofinansowania,
• 76–100 punktów – dofinansowanie może wynosić do 40% maksymalnej kwoty dofinansowania.
Obszar D – pomoc w utrzymaniu aktywności zawodowej poprzez zapewnienie opieki dla osoby zależnej (dziecka przebywającego w żłobku lub przedszkolu albo pod inną tego typu opieką), adresowana do osób ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, którzy są przedstawicielem ustawowym lub opiekunem prawnym dziecka, – 347 zł miesięcznie;
Obszar E – pomoc w kontynuowaniu rehabilitacji w formie wentylacji domowej, adresowana do osób ze stopniem niepełnosprawności lub z orzeczeniem o niepełnosprawności (do 16 roku życia), które korzystają z koncentratora tlenu lub respiratora w warunkach domowych w ramach świadczenia udzielanego przez ośrodek domowego leczenia tlenem lub ośrodek wentylacji domowej, tj. pod opieką:
• paliatywną lub hospicjum lub długoterminową pielęgniarską,
• zespołu długoterminowej opieki domowej dla pacjentów wentylowanych mechanicznie,
• poradni/ośrodka/zespołu domowego leczenia tlenem,
• lekarza specjalisty, który zalecił stosowanie urządzenia, przy czym wsparcie dotyczy także osób korzystających z urządzenia wypożyczonego lub zakupionego ze środków własnych; – 100 zł miesięcznie;
2) Moduł II – pomoc w uzyskaniu wykształcenia na poziomie wyższym, adresowana do osób ze znacznym, umiarkowanym lub lekkim stopniem niepełnosprawności, pobierających naukę w szkole wyższej lub szkole policealnej lub kolegium, a także do osób mających przewód doktorski otwarty poza studiami doktoranckimi, w tym uczestników seminarium doktoranckich lub innych form uzyskania doktoratu eksternistycznego;
3) Moduł III – likwidacja barier w dostępie do mieszkania spełniającego indywidualne kryterium dostępności dla beneficjenta pomocy:
Zadanie 1 – pomoc w zamianie architektonicznie niedostępnego mieszkania na mieszkanie spełniające indywidualne kryterium dostępności, znajdujące się w lokalizacji umożliwiającej samodzielne opuszczenie budynku, aż do poziomu zero przed budynkiem.
Dofinansowanie do zamiany lub zakupu mieszkania – na pozbawione barier architektonicznych, znajdujące się w lokalizacji umożliwiającej samodzielne opuszczenie budynku, aż do poziomu zero przed budynkiem może otrzymać osoba z niepełnosprawnością, która:
- posiada orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o niepełnosprawności w stopniu znacznym lub orzeczenie traktowane na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, z tytułu narządu ruchu uniemożliwiającej poruszanie się bez użycia wózka znaczny lub umiarkowany lub znaczny lub umiarkowany stopień niepełnosprawności lub w przypadku osób do 16 roku życia – orzeczenie o niepełnosprawności oraz dysfunkcję narządu wzroku (całkowity lub prawie całkowity brak wzroku);
- złoży oświadczenie, wraz z dokumentacją fotograficzną, o barierach architektonicznych w mieszkaniu i/lub budynku, uniemożliwiających samodzielne wyjście na zewnątrz na poziom zero;
- złoży oświadczenie o dysponowaniu tytułem prawnym do lokalu.
W przypadku, gdy wniosek dotyczy osoby małoletniej lub ubezwłasnowolnionej, wniosek składa jej opiekun prawny.
Pomoc jest jednorazowa.
Maksymalna kwota dofinansowania będzie aktualizowana kwartalnie, z uwzględnieniem:
- lokalizacji mieszkania;
- aktualnej wartości kosztu odtworzenia 1 m2 powierzchni użytkowej budynków mieszkalnych obowiązującej w danej lokalizacji, ogłaszanej przez Bank Gospodarstwa Krajowego w programie „Mieszkanie na Start” na dany kwartał.
Maksymalna wysokość dofinansowania dostępna w danym kwartale będzie publikowana na witrynie PFRON.
Zadanie 2 – pomoc w wynajęciu samodzielnego mieszkania, które spełnia indywidualne kryterium dostępności.
Dofinansowanie do wynajmu mieszkania może otrzymać osoba z niepełnosprawnością, która:
- posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, a w przypadku osób z niepełnosprawnością narządu słuchu lub wzroku, także w stopniu umiarkowanym;
- posiada status absolwenta szkoły podstawowej, ponadpodstawowej (wszystkich typów szkół) lub szkoły wyższej, uzyskany w okresie 60 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku lub opuszcza rodzinę zastępczą, rodzinny dom dziecka, placówkę opiekuńczo-wychowawczą;
- posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
- złoży oświadczenie, że nie jest właścicielem mieszkania ani nie przysługuje mu spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości realizowania aktywności zawodowej;
- przedstawi umowę najmu mieszkania spełniającego kryteria dostępności;
- złoży oświadczenie o poszukiwaniu zatrudnienia lub podjętym zatrudnieniu.
Pomoc jest udzielana maksymalnie do 36 miesięcy, przy czym każdorazowo po upływie 12 miesięcy dofinansowania, warunkiem udzielenia dalszej pomocy i zawarcia umowy dofinansowania jest wykazanie zatrudnienia przez beneficjenta.
Wysokość dofinansowania zależy od miejsca, w którym wynajmowane jest mieszkanie i sposobu poruszania się (na wózku lub bez wózka).
Z czasem dofinansowania jest stopniowo obniżane i wynosi:
- od 1 do 12 miesiąca – 100 % kosztów wynajmu;
- od 13 do 24 miesiąca – 70 % kosztów wynajmu;
- od 25 do 36 miesiąca – 40 % kosztów wynajmu.
Maksymalna kwota dofinansowania będzie aktualizowana kwartalnie, z uwzględnieniem:
- lokalizacji mieszkania;
- aktualnej wartości kosztu odtworzenia 1 m2 powierzchni użytkowej budynków mieszkalnych obowiązującej w danej lokalizacji, ogłaszanej przez Bank Gospodarstwa Krajowego w programie „Mieszkanie na Start” na dany kwartał;
- sposobu poruszania się beneficjenta (zróżnicowanie wysokości pomocy dla osób poruszających się przy pomocy wózka inwalidzkiego oraz dla pozostałych osób).
Maksymalna wysokość dofinansowania dostępna w danym kwartale będzie publikowana na witrynie PFRON.
WAŻNE TERMINY
- Moduł I:
– Obszary A, B, C i D od 1 marca do 31 sierpnia 2026 r.
– Obszar E od 16 lutego do 30 listopada 2026 r. - Moduł II:
– (dla roku akademickiego 2025/2026) od 1 marca do 31 marca 2026 r.
– (dla roku akademickiego 2026/2027) do 10 października 2026 r. - Moduł III:
– od 2 kwietnia do 4 grudnia 2026 r.